HEAO-jugend…

Het zal iets van 20 jaar geleden zijn geweest. “Krijg ik verse HEAO-ers binnen, ben ik twee jaar bezig ze om te vormen en te leren hoe het er werkelijk aan toegaat in het bedrijfsleven…” Aan het woord een operationeel directeur van een behoorlijk omvangrijke technologische werkgever in Nederland. Ik was toen zelf al weer een paar jaar ‘van school’ af, studeerde er nog bij, en bedacht me of ‘ie daar een goed punt had. Ik maakte me al zorgen over mijn carrière… Is een studie dan zo waardeloos? Moet je na 4, 5, 6… jaar inclusief stages, onderzoeken, scripties en examens helemaal opnieuw beginnen op het moment dat je dressed-to-kill jasje-dasje aan de deur van de board-room klopt?

Dat een studie niet aansluit op de dagelijkse praktijk is een veel-gehoord probleem. Theorie leer je door te doen, zegt het praktijkmens. Ik leerde dat je eerst de basics moet kennen, de ‘learnings’, de modellen, definities en begrippen. Pas dan, ja dan, kun je de praktijk veroveren. Zo is het mij geleerd, en zo doe ik het nog steeds. Ik leer uit een boek hoe ik moet duiken, zeilen of skiën. Om daarna sneller dan zonder die wijsheid de praktijk te kunnen beheersen. Je kunt niet zomaar ‘in’s Blaue hinein’ een parachutespringer worden. Denk ik dan…

Ik verbaas me dat educatie, praktijk maar ook de wetenschap zo’n slechte onderlinge verbintenis hebben. Onlangs is een goede vriend van mij gepromoveerd op een economisch onderwerp. Zeer interessant allemaal. Naast promotor en wat wetenschappers zaten er wat familie en vrienden in de zaal. Paar handenvol en de meesten zonder verstand van de zaak. “Wat gaat het bedrijfsleven met die nieuwe verworven inzichten doen”, vroeg ik hem. Tsja, hij gaat er over publiceren en verder studeren, En zo gaat er weer een splendid theoretisch onderzoek aan eigen succes ten onder. De wetenschap scoort korte termijn en de business laat de kennis ongemerkt passeren.

Waar ligt dan het probleem? Wie is de schuldige of medeplichtige bij een niet in de praktijk functionerende leergang, studie of proefschrift? Wiens verantwoordelijk is het, om een aan de praktijk aansluitende opleiding te geven? Mag ik het zeggen? De praktijk zelf. Het bedrijfsleven dus. Heeft u wel eens een hogeschool, universiteit of opleidingsinstituut benaderd met de suggestie om uw ervaringen te delen? Wat wilt u zelf in de praktijk met een opleiding bereiken?

Adel verplicht… Iedere boardroom heeft de verplichting zich te wenden tot opleiders om aan te geven wat de eisen en wensen van de harde dagelijkse praktijk zijn. Stop er in wat je er uit wilt halen. Als die eigenwijze leraren nu ook eens willen luisteren, dan wordt het misschien nog wat…

Egbert Jan van Bel